BABANIN ÇOCUK GELİŞİMİ ÜZERİNE ETKİSİ



Çocukların gelişiminde annenin etkisi önemlidir fakat bu önemden bahsederken babaların çocuklar üzerindeki etkisi göz ardı edilmektedir. Değişen roller ve annelerin çalışma hayatında daha çok yer almasıyla birlikte babaların da çocukların gelişimine etkisi daha çok hissedilir olmuştur.

Çocuk ile baba arasındaki iletişimin gelişim üzerindeki etkisi daha çok babasız çocuklar ile yapılan araştırmalardan yola çıkılarak değerlendirilmeye başlanmış. Çocuk ile baba arasındaki sağlıklı ilişkinin, çocuğun bilişsel, sosyal, duygusal ve cinsel gelişim gibi tüm gelişim alanlarındaki olumlu etkisi olduğu düşüncesi gelişmiştir.

Geçmişten gelen geleneksel babalık modeli yerine günümüzde sadece otorite figürü olmayan babalık modeli oluşmaya başlamıştır.



Zihinsel Gelişim Üzerindeki Etkileri

Çocuğun bilişsel gelişimini ve problem çözme becerilerini, sözel zekasını ve akademik başarısını arttırmaktadır.

Babasız büyüyen çocukların akademik başarılarının daha düşük olduğu gözlemlenmektedir.

Babaların annelere göre, çocukların daha bağımsız davranmalarına olanak sağladıkları görülmüştür. Bu sebeple, babaların çocuklarıyla daha fazla ilgilenmeleri, farklı ve daha çeşitli deneyimlerle öğrenmelerini ve zekalarını desteklediği sonucunu doğurmaktadır.


Duygusal ve Sosyal Gelişim Üzerindeki Etkileri

Anne bebek arasındaki güvenli bağlanmanın önemli olmasıyla birlikte baba ile de güvenli bağlanmayı sağlamak ve bağlanabileceği iki ebeveynin olması bebek açısından büyük önem taşımaktadır.

Çocukların babalarından aldıkları geri bildirimler, benlik algıları ve özgüven gelişimlerine yapıcı ya da yıkıcı etkisi göz ardı edilemez. Özgüven ve olumlu benlik algısı çocuğun yakın çevresinden aldığı sözel ve sözel olmayan mesajlarla şekillenir. Dolayısıyla anne babası tarafından aldığı mesajlar çok önemlidir.

Bu nedenle babası tarafından sevildiğini, onaylandığını, kabul edildiğini hisseden çocuk hem öğrenmeye ve gelişmeye daha açık olacaktır, hem de benlik saygısı, özgüveni gelişecektir.

Babanın çocuğun yetiştirilme sürecine aktif katılımı, çocuklarda ortaya çıkan davranış problemlerini azalttığı görülmüştür.

Çocuklar babalarının davranışlarını ve problem çözme becerilerini, olaylar karşısındaki tepki ve tutumlarını model alırlar. Çocukların empati ve problem çözme becerilerinin yanı sıra sosyal uyumlarının artmasına katkı sağlamaktadır.

Araştırmalar babanın çocuğun sosyalleşmesinde ve arkadaşlık becerilerini geliştirmede önemli bir rol oynadığını göstermektedir

Babanın varlığı, çocuğun anne ile fazla “yapışık” olmasını engelleyerek çocuğun bireyselleşmesine katkı sağlamaktadır. Ayrıca babanın varlığı ve sevgisiyle kendini güvende hissetmektedir.


Cinsel Kimlik Gelişimi Üzerine Etkileri

Cinsel rol gelişimi çocuğun anne ve babasıyla kurduğu ilişki ile başlamaktadır.

Erkek ve kız çocuklar sağlıklı bir cinsel rol gelişimi anne-babayı model alarak oluşur.

Hem kız hem erkek çocuklarının cinsel kimlik gelişimi için babalarıyla kurdukları ilişki çok önemlidir.

Babanın rolü özellikle erkek çocuğun cinsel rol gelişimi için önemli gözükse de, kız çocuğunun gelişiminde de etkisi büyüktür. Çocuklar babalarını gözlemleyerek ve taklit ederek, erkeklerin nasıl davrandıklarını öğrenirler. Babanın sorunlar karşısındaki tepkisi, evdeki rolü, davranışları, erkeklik ile ilgili kavramlarının oluşmasını sağlar.

Erkek çocuğun ilk yıllarından itibaren baba ile özdeşleşmesi ileriki yıllardaki gelişimleri için oldukça önemlidir. Araştırmalar, yaşamlarının ilk yıllarında babaları ile yeterli paylaşımda bulunmayan çocukların ergenlik ve yetişkinlik dönemlerinde bu durumdan olumsuz etkilendiği gösterektedir.

Kız çocukları için ise babanın önemi farklıdır. Çünkü baba hayatlarında tanıdıkları ilk erkektir. Bu nedenle baba ile kurulan ilişki gelecekte karşı cinsle kurulacak ilişkilerin kalitesini ve şeklini belirler.


Peki baba çocuk ilişkisinde nelere dikkat edilmeli?

  • Bebeklik hatta hamilelik döneminden itibaren çocukla babanın iletişim kurmaya başlaması önemlidir. Yani ilişki kurmak için büyümesini beklemeyin.

  • Bebek bakımında rol almak, bebekle iletişim kurmak, tensel temasta bulunmak, birlikte vakit geçirmeye özen gösterilmelidir. Bebeğiniz büyüdükçe, birlikte yapabileceğiniz etkinlikler ve paylaşımlar çeşitlenecektir. Birlikte ortak keyif alacağınız aktivitelere yönelmeniz faydalı olacaktır.

  • Çocuğunuzu dinlemek, fikirlerine saygı göstermek, sevginizi açık bir şekilde ifade etmek ve göstermek, otoriteyi sağlarken çocuğunuzun öz benliğini dikkate almak gerekmektedir.

  • Çocuklar doğdukları ilk andan itibaren annelerine olduğu kadar babalarına da ihtiyaç duyduğunu unutmamak gerekir.

  • Gün içinde birlikte olmak için kısa da olsa mutlaka zaman ayırmaya çalışın.

  • Baba-oğul, baba-kız olarak aktiviteler planlayın. (sinemaya gitmek, alışveriş yapmak, bisiklete binmek, tamir yapmak, top oynamak, yüzmek, kitap okumak, anneye süpriz hazırlamak vb.)

  • Çocuğunuz hata yaptığında, yanlış davranışı anlatın.

  • Olumsuz eleştirinizi çocuğunuzun kişiliği ile ilgili değil davranış ile ilgi olduğuna dikkat ederek ifade edin. "Ne kadar beceriksizsin! bir bardağı taşıyamadın!'' demek yerine ''suyu dökmeden taşımak için iki elinle taşımalısın'' gibi ifadeler kullanabilirsiniz.

  • Olumlu davranışlarını, çabalarını övün.

  • Araştırmalar babanın çocuğun gelişiminde çok önemli rol oynadığını göstermektedir. Bu nedenle babaların çocuklarının gereksinmeleri ile yakından ilgilenmenizin önemini hatırlayın.

  • Söylediklerinizle ve davranışlarınızla çocuğunuza örnek olduğunuzu unutmayın.

  • Belirli nedenlerden dolayı babanın olmadığı durumlarda yerine yakın bir erkek rol modelinin olması gelişimsel açıdan gereklidir. (abi, dayı, amca, aile dostu, vb.)


Ebeveynler çocuklarını, çocuklar da ebeveynlerini koşulsuz severler.

Fakat çocuklar ebeveynlerinin sevgisini anlamak için duymaya, hissetmeye ihtiyaç duyarlar. Bu nedenle anne ve baba olarak çocuğunuza duyduğunuz sevgiyi göstermekten çekinmeyin.



20 görüntüleme0 yorum

Son Paylaşımlar

Hepsini Gör